Centra zdrowia psychicznego od 2027 roku. Ministerstwo Zdrowia pokazało nowy model reformy
Ministerstwo Zdrowia przedstawiło nowy model działania centrów zdrowia psychicznego (CZP), który ma zacząć obowiązywać od 1 stycznia 2027 roku. Resort zapewnia, że najważniejsze założenia psychiatrii środowiskowej zostaną utrzymane, jednak część ekspertów alarmuje, że proponowane zmiany mogą oznaczać odejście od modelu testowanego w pilotażu. Reforma ma objąć cały kraj do 2029 roku i całkowicie zmienić sposób organizacji opieki psychiatrycznej w Polsce.
Ministerstwo Zdrowia zapowiedziało, że pilotaż centrów zdrowia psychicznego zakończy się 31 grudnia 2026 roku. Od początku 2027 roku rozwiązanie ma już funkcjonować jako stały element systemu ochrony zdrowia.
Wiceminister zdrowia Katarzyna Kęcka poinformowała, że wdrażanie nowego modelu będzie rozłożone na trzy lata.
Docelowy model zakłada w roku 2029 objęcie całej populacji kraju modelem opieki środowiskowej – powiedziała Katarzyna Kęcka.
Obecnie w Polsce działa 127 centrów zdrowia psychicznego, które obejmują opieką około 14,7 mln dorosłych mieszkańców.
Głównym celem reformy jest odejście od leczenia opartego głównie na hospitalizacji psychiatrycznej. System ma skupiać się przede wszystkim na pomocy dostępnej blisko miejsca zamieszkania pacjenta.
Centra zdrowia psychicznego oferują dziś między innymi szybkie konsultacje, terapię, wizyty psychiatryczne, opiekę środowiskową oraz wsparcie asystentów zdrowienia.
Zobacz także:
Jak podkreśliła Katarzyna Kęcka:
Centra zdrowia psychicznego nie są projektem tymczasowym. To fundament nowoczesnej psychiatrii w Polsce. Chcemy, aby każdy pacjent, niezależnie od miejsca zamieszkania, miał dostęp do szybkiej i kompleksowej pomocy blisko domu, bez skierowania i bez zbędnych barier.
Jedną z najważniejszych zmian ma być nowy sposób finansowania centrów zdrowia psychicznego. Resort planuje utrzymanie finansowania ryczałtowego, ale w nowej formule trójskładnikowej. Pierwszy element będzie zależny od liczby mieszkańców objętych opieką danego centrum.
Drugi składnik ma być powiązany z zakresem realizowanych świadczeń, natomiast trzeci będzie oceniał jakość opieki.
Dyrektor Departamentu Lecznictwa w Ministerstwie Zdrowia Maciej Karaszewski wyjaśnił, że pod uwagę będą brane m.in. czas oczekiwania pacjenta na pierwszą wizytę oraz szybkość objęcia opieką środowiskową po zakończeniu hospitalizacji.
Propozycje resortu wywołały duże obawy części środowiska psychiatrycznego.
Były minister zdrowia Marek Balicki ocenił, że nowe rozwiązania mogą oznaczać odejście od podstawowych założeń psychiatrii środowiskowej.
Nie ma odpowiedzialności terytorialnej. Czyli centra będą przyjmowały wszystkich pacjentów, jacy się zgłoszą, co oznacza powrót do starego modelu – powiedział Marek Balicki.
Ekspert zwrócił także uwagę na planowane oddzielenie CZP od szpitali psychiatrycznych. Jego zdaniem może to zwiększyć liczbę hospitalizacji.
Szpital musi wykonać kontrakt, bo nie dostanie pieniędzy – podkreślił Balicki.
Podobne stanowisko przedstawił psychiatra Tomasz Szafrański z Wolskiego Centrum Zdrowia Psychicznego.
Kierunek tych zmian stanowi odejście od modelu psychiatrii środowiskowej, który był testowany w pilotażu – powiedział ekspert.
Po posiedzeniu rady Ministerstwo Zdrowia zapewniło, że odpowiedzialność terytorialna nadal będzie obowiązywać.
Jak wyjaśnił Maciej Karaszewski, każde centrum zdrowia psychicznego będzie musiało objąć opieką mieszkańców swojego obszaru działania. Jednocześnie pacjent zachowa możliwość wyboru innego świadczeniodawcy.
W praktyce oznacza to, że pacjent będzie mógł zgłosić się do innego centrum, jednak w części przypadków zostanie skierowany do placówki właściwej dla miejsca zamieszkania.
Pilotaż reformy psychiatrii dorosłych rozpoczął się w 2018 roku. Od początku jego głównym założeniem było ograniczenie leczenia w dużych szpitalach psychiatrycznych i rozwój opieki środowiskowej.
Resort zdrowia zapowiada, że konsultacje publiczne dotyczące nowych przepisów rozpoczną się w połowie 2026 roku. Docelowo system ma objąć wszystkich mieszkańców Polski do końca 2029 roku.
politykazdrowotna
