Sterke liefde, sterker hart: hoe liefde je hart letterlijk en figuurlijk gezond maakt

Een sterke relatie blijkt goed voor je hart en niet alleen in emotionele zin. Er speelt vaak veel meer dan alleen een medische kwestie. Bij een hartinfarct of andere hartaandoening wordt niet alleen het leven van de patiënt op zijn kop gezet, ook partners en naasten krijgen de klap te verwerken.

Nieuw onderzoek laat zien dat een stabiele liefdesrelatie een belangrijke rol kan spelen in het herstelproces. Goede steun en verbondenheid kunnen het hart zelfs letterlijk helpen sterker te worden. Er is veel vraag naar meer onderzoeken naar de gezondheid van het hart: hart- en vaatziekten zijn wereldwijd nog altijd doodsoorzaak nummer één.

Jarenlang lag de focus van de zorg vooral op het fysieke herstel van de patiënt: de juiste medicijnen, genoeg beweging en een gezond dieet, schrijft wetenschapssite Scientas. Maar volgens een nieuw onderzoek in de Canadian Journal of Cardiology ontbreekt er een cruciale factor in dit rijtje: de liefdesrelatie. Een sterke, ondersteunende partner blijkt niet alleen goed voor je gemoedstoestand, maar ook voor het hart zelf.

Canadese onderzoekers keken naar tientallen studies waarin partners meedoen aan de revalidatie. In 77 procent van de gevallen zagen ze dat leefgewoonten, zoals beter eten, meer bewegen en medicijnen innemen, verbeterden. Ook hun hart- en mentale gezondheid gingen vooruit.

Volgens gezondheidspsycholoog Tulloch kan een acuut hartprobleem een relatie soms versterken, maar wat de echte factor is, is dat het juist extra druk zet op beide partners. „Door de jaren heen hebben we geleerd dat een hartinfarct niet alleen de patiënt overkomt, maar ook de partner”, zegt ze. Angst, stress en een verandering van rolpatronen sluipen het dagelijks leven binnen en die emoties kunnen het herstel in de weg zitten.

In de Europese Unie zijn hart- en vaatziekten verantwoordelijk voor een derde van alle sterfgevallen en zelfs de oorzaak van een op de vijf overlijdens voordat de 65-jarige leeftijd is bereikt.

Het onderzoeksteam pleit voor een zogeheten ‘stepped care’-model binnen de hartrevalidatie. Daarbij worden koppels systematisch gescreend op stress en relationele problemen, waarna ze worden doorverwezen naar passende ondersteuning. „We moeten niet alleen het hart behandelen, maar ook de relatie voeden. Zo ontstaan nieuwe gezonde gewoonten, mentale veerkracht en krijgt de hartgezondheid een extra boost. Uiteindelijk leidt dat tot een beter herstel, voor allebei”, besluit Tulloch.

De meeste hartzorg richt zich nog vooral op de patiënt zelf. Koppelgerichte behandelingen proberen dat te veranderen door ook de partner actief bij het herstel te betrekken. Die helpt bijvoorbeeld met gezond koken, motiveert tot bewegen en let erop dat de medicijnen op tijd worden ingenomen.

Onderzoek laat zien dat dit effectief is, maar de impact op emoties en de kwaliteit van de relatie is nog onvoldoende onderzocht. Volgens wetenschappers valt daar winst te behalen: meer aandacht voor gevoelens, communicatie en onderlinge steun kan het herstel van beide partners aanzienlijk versterken.

Want: niet alleen de patiënt kikkert ervan op, partners hebben vaak zelf dezelfde risicofactoren voor hart- en vaatziekten. Door hen te betrekken, profiteren zij ook. „Interventies waarin de partner een actieve rol krijgt en waarin serieus wordt gekeken naar wat er speelt in de relatie, moeten verder worden ontwikkeld en getest”, zegt Tulloch. „Het doel is koppels beter te laten omgaan met hartziekte door hun mentale en fysieke gezondheid te versterken. En niet te vergeten: die van hun relatie.”

Dit zijn de best gelezen artikelen van dit moment: