Een gerecht waar alcohol in is verhit: is dat veilig voor kinderen?

Foto: Pexels

Tiramisu, een stoofpotje of een scheut drank in een toetje: dat kan toch? Tijdens het kerstdiner hoor je vaak mensen zeggen: „De alcohol is allang verdampt.” Daarmee wordt gesuggereerd dat kinderen of zwangere vrouwen het gerecht daarna probleemloos kunnen eten. De smaak blijft en de alcohol zou verdwenen zijn. Maar die aanname klopt lang niet altijd.

Verdwijnt alcohol daadwerkelijk bij het verhitten, of blijft er toch alcohol achter in het eten? Volgens experts is voorzichtigheid wel degelijk op zijn plaats, zeker als je kinderen mee eten.

Je hoort het vaak: alcohol verdwijnt tijdens verhitting. RTL Nieuws vroeg aan experts wat daarvan waar is. Volgens Peter Hoogeveen, eigenaar van Koksgasten, is het idee dat alcohol tijdens het koken volledig verdwijnt, toch gewoon een fabeltje. „Veel van de alcohol verdampt, maar er blijft altijd wel íets achter”, vertelt hij.

Echt veel alcohol binnenkrijgen, ondanks dat je het verhit, gaat nou ook niet snel, zeggen experts. „Hoeveel alcohol achterblijft, hangt sterk af van de manier waarop je kookt. Niet alleen de temperatuur speelt een rol, maar vooral de tijd dat je je gerecht kookt.”

Wat ook uiterst belangrijk is, is of de deksel op de pan zit of niet. Als de deksel op de pan zit, verdampt de alcohol wel, maar condenseert het tegen de deksel en wordt het weer vloeibaar, waarna de alcohol gewoon terug het gerecht in stroomt.

De bereidingswijze maakt daarbij ook een groot verschil. Hoogeveen: „Flamberen doet veel alcohol verdampen en bij lang stoven of inkoken neemt het alcoholpercentage ook sterk af, maar in beide gevallen blijft er altijd nog iets achter.” Geen van de bereidingswijzen garandeert dus dat je alcoholvrij kunt eten of drinken.

Over de exacte hoeveelheden zijn beide experts het grotendeels wel eens. Hoogeveen verwijst naar bestaande kennis: „Na twee uur of langer koken blijft er zo’n 5 tot 10 procent over van de toegevoegde alcohol.”

Maar: is een gerecht met wat alcohol erin dan wel veilig voor kinderen en zwangere vrouwen? Gezondheidsprofessional Caroline Albers zegt daarover: „Ik kijk natuurlijk naar het gezondheidseffect. Gezien de alcohol dus niet volledig verdwijnt, is dat voor mij reden genoeg om het niet voor te schotelen aan een kind of een zwangere vrouw.”

Culinair expert Hoogeveen kijkt daar vanuit zijn vakgebied toch iets anders naar en noemt de hoeveelheid alcohol vaak verwaarloosbaar. Toch vindt ook hij het belangrijk om wel eerlijk te zijn: „Als we het feitelijk bekijken, zit er nog wel iets van alcohol in.”

Als alternatief voor alcohol in een gerecht noemt Hogeveen een paar opties, al zijn die volgens de culinaire expert ook niet altijd ideaal. „Alcohol geeft wel écht een andere smaak, je zult nooit hetzelfde effect bereiken met alcoholvrije drank. Bij hartige gerechten kan een zuurtje helpen, zoals citroensap of een zachte wijnazijn. Alcoholvrij bier is dan weer wel een goed alternatief, omdat deze veel lijken op echt bier en je de alcohol niet mist. Bruinere bieren worden veel gebruikt in deze periode voor stoofvlees.”